Waarom blijft de moderne mens onrustig ondanks zoveel comfort?
In een tijd waarin het leven steeds meer wordt bepaald door consumptie, bezit en uiterlijk succes, groeit bij veel mensen een gevoel van innerlijke leegte en voortdurende onrust. Vooral jongeren in Nederland, België en andere Europese landen leven in een omgeving waarin zij dagelijks worden aangemoedigd om meer te willen, beter te lijken, sneller te presteren en zichzelf voortdurend met anderen te vergelijken. Daardoor raakt de mens gemakkelijk gevangen in een eindeloze cyclus van verlangen zonder echte voldoening.
Op het eerste gezicht lijkt de moderne mens meer mogelijkheden te hebben dan ooit tevoren. Hij beschikt over technologie, comfort, mobiliteit, entertainment, onderwijs en toegang tot informatie. Toch zien we tegelijkertijd veel stress, burn-out, eenzaamheid, prestatiedruk, onzekerheid en gevoelens van betekenisloosheid. Dit roept een fundamentele vraag op: waarom voelt de mens zich vaak ontevreden terwijl hij beschikt over middelen waar vroegere generaties nauwelijks van konden dromen?
De islam geeft op deze vraag een diepgaand antwoord. Zij leert dat innerlijke rust niet automatisch voortkomt uit bezit, comfort of sociale erkenning. De mens heeft niet alleen materiële behoeften, maar ook spirituele, morele en emotionele behoeften. Wanneer het hart voortdurend wordt gevoed met vergelijking, verlangen en angst om tekort te komen, zal bezit alleen geen rust brengen.
Daarom spreekt de islam over tevredenheid (qana‘ah) en innerlijke acceptatie (rida). Tevredenheid betekent dat de mens leert waarderen wat Allah hem heeft gegeven zonder slaaf te worden van wat hij nog niet bezit. Innerlijke acceptatie betekent dat hij vrede leert vinden met de beschikking van Allah, zonder passief te worden of noodzakelijke inspanning op te geven.
Allah (God) zegt: “Wie goed handelt, man of vrouw, en gelovig is — Wij zullen hem zeker een goed leven geven.” (Soera an-Nahl 16:97)
Veel geleerden legden uit dat dit goede leven niet noodzakelijk verwijst naar luxe of overvloed, maar naar rust van het hart, tevredenheid en een leven waarin de mens betekenis vindt in gehoorzaamheid aan Allah.
De Profeet Mohammed ﷺ zei: “Rijkdom is niet het hebben van veel bezit, maar rijkdom is de rijkdom van de ziel.” (Overgeleverd door al-Bukhari en Muslim)
Deze hadith raakt de kern van het onderwerp. Werkelijke rijkdom begint niet bij wat de mens in zijn hand heeft, maar bij wat zijn hart beheerst.
Tevredenheid (qana‘ah): de rijkdom van het hart
Wanneer mensen het woord tevredenheid horen, denken sommigen ten onrechte aan passiviteit, gebrek aan ambitie of het opgeven van persoonlijke ontwikkeling. Maar tevredenheid (qana‘ah) betekent niet dat een mens stopt met werken, leren of streven. Het betekent dat zijn hart niet volledig afhankelijk wordt van bezit, status of vergelijking met anderen.
Tevredenheid (qana‘ah) is de innerlijke houding waarbij een mens dankbaar is voor wat Allah hem heeft gegeven, terwijl hij tegelijk op een toegestane en waardige manier mag streven naar verbetering. Een tevreden mens kan studeren, werken, ondernemen en doelen hebben. Het verschil is dat zijn hart niet voortdurend wordt verteerd door onrust, jaloezie en het gevoel dat hij pas waardevol is wanneer hij méér bezit.
In moderne samenlevingen wordt succes vaak gemeten aan geld, uiterlijk, woning, auto, kleding, reizen, carrière, sociale zichtbaarheid en online waardering. Daardoor ontstaat gemakkelijk het gevoel dat geluk altijd ergens verderop ligt: in een hoger inkomen, een groter huis, een beter lichaam, meer likes of meer erkenning. Tevredenheid doorbreekt deze illusie. Zij leert de mens dat hij mag streven, maar niet mag verdwalen in het streven.
Allah (God) zegt: “En richt je ogen niet op wat Wij sommige van hen hebben gegeven als genietingen van het wereldse leven.” (Soera Ta-Ha 20:131)
Dit vers verbiedt niet dat de mens het goede ziet of waardeert, maar waarschuwt tegen een blik die voortdurend verlangt naar wat anderen hebben. Wie zijn ogen steeds richt op wat anderen bezitten, verliest gemakkelijk het zicht op zijn eigen gunsten.
De Profeet Mohammed ﷺ zei: “Wees tevreden met wat Allah jou heeft gegeven, dan ben jij de rijkste van de mensen.” (Overgeleverd door at-Tirmidhi)
Deze rijkdom is geen rijkdom van cijfers, maar van innerlijke vrijheid. Een mens die tevredenheid bezit, wordt minder beheerst door vergelijking, hebzucht en angst om minder te lijken dan anderen.
Voor jongeren in Nederland en België is deze boodschap bijzonder relevant. Sociale media tonen voortdurend zorgvuldig gekozen beelden van succes, schoonheid, luxe en populariteit. Daardoor kan iemand het gevoel krijgen dat anderen gelukkiger, rijker, aantrekkelijker of waardevoller zijn. Tevredenheid (qana‘ah) beschermt tegen deze mentale val. Zij herinnert de mens eraan dat zijn waarde niet wordt bepaald door vergelijking, maar door zijn relatie met Allah, zijn karakter en zijn daden.
Innerlijke acceptatie (rida): vrede met wat Allah beschikt
Naast tevredenheid (qana‘ah) spreekt de islam over een diepere spirituele houding: innerlijke acceptatie (rida). Daarmee wordt bedoeld dat een gelovige vrede zoekt met de beschikking van Allah, ook wanneer hij niet onmiddellijk begrijpt waarom bepaalde gebeurtenissen plaatsvinden.
Innerlijke acceptatie (rida) betekent niet dat verdriet verboden is. Het betekent ook niet dat pijn, teleurstelling of verlies geen plaats mogen hebben. De profeten zelf kenden verdriet, ziekte, verlies, armoede, vervolging en beproevingen. De islam vraagt de mens niet om zijn emoties te ontkennen. Zij leert hem wel dat hij niet volledig moet instorten in bitterheid, woede tegen het lot of voortdurende innerlijke opstand tegen Allah.
Allah (God) zegt: “Misschien houden jullie niet van iets, terwijl het goed voor jullie is, en misschien houden jullie van iets, terwijl het slecht voor jullie is. Allah weet en jullie weten niet.” (Soera al-Baqarah 2:216)
Dit vers leert de gelovige nederigheid tegenover de wijsheid van Allah. De mens ziet slechts een deel van de werkelijkheid. Allah kent het einde, de gevolgen en de verborgen wijsheden.
Allah (God) zegt ook: “Opdat jullie niet treuren over wat jullie is ontgaan, en niet overmatig blij zijn met wat Hij jullie heeft gegeven.” (Soera al-Hadid 57:23)
Dit vers leert evenwicht. De gelovige wordt niet volledig vernietigd door verlies en niet bedwelmd door succes. Zijn hart blijft verbonden met Allah in beide situaties.
De Profeet Mohammed ﷺ zei: “Wonderlijk is de zaak van de gelovige. Zijn hele zaak is goed voor hem. Als hem iets goeds overkomt, is hij dankbaar, en dat is goed voor hem. En als hem iets slechts overkomt, is hij geduldig, en dat is goed voor hem.” (Overgeleverd door Muslim)
Deze hadith toont de kracht van een gelovig hart. Het leven bestaat niet alleen uit gemak. Er zijn verliezen, vertragingen, ziekte, onzekerheid, financiële druk en teleurstellingen. Innerlijke acceptatie (rida) helpt de mens om deze moeilijkheden te dragen zonder zijn vertrouwen in Allah te verliezen.
Tevredenheid betekent niet passiviteit
Een belangrijk misverstand is dat tevredenheid zou betekenen dat een mens niets meer hoeft te doen. Sommige mensen denken dat qana‘ah betekent dat men geen ambitie mag hebben, geen verbetering mag zoeken en zich bij elke situatie moet neerleggen. Dat is niet de islamitische betekenis van tevredenheid.
De islam moedigt de mens aan om te werken, kennis te zoeken, verantwoordelijkheid te dragen, zijn gezin te onderhouden, onrecht te bestrijden en toegestane middelen te gebruiken. Tevredenheid betekent niet dat men stopt met handelen. Het betekent dat men handelt zonder innerlijk slaaf te worden van het resultaat.
Allah (God) zegt: “Zoek met wat Allah jou heeft gegeven het Huis van het Hiernamaals, maar vergeet ook jouw aandeel in deze wereld niet.” (Soera al-Qasas 28:77)
Dit vers brengt een belangrijk evenwicht. De moslim vergeet het Hiernamaals niet, maar verwaarloost ook zijn verantwoordelijkheid in deze wereld niet. Hij werkt, bouwt, leert en draagt bij, maar maakt de wereld niet tot zijn uiteindelijke doel.
Een moslim mag succesvol zijn. Hij mag studeren, ondernemen, sparen, plannen, een woning zoeken, een carrière opbouwen en zijn gezin een beter leven bieden. Maar zijn waarde hangt niet af van deze zaken. Wanneer succes komt, blijft hij dankbaar. Wanneer succes uitblijft, verliest hij niet zijn waardigheid.
Daarom is tevredenheid geen vijand van vooruitgang. Zij is een bescherming tegen innerlijke slavernij. Zij leert de mens om te streven zonder verteerd te worden, te werken zonder zijn ziel te verliezen en doelen na te jagen zonder zijn hart los te maken van Allah.
Tevredenheid betekent niet dat onrecht geaccepteerd moet worden
Het is ook belangrijk om te benadrukken dat innerlijke acceptatie (rida) niet betekent dat een mens onrecht moet goedkeuren. Als iemand wordt uitgebuit, mishandeld, onderdrukt, financieel misbruikt of structureel vernederd, dan is het niet juist om te zeggen dat hij maar tevreden moet zijn en niets mag doen. De islam leert geduld, maar zij leert ook rechtvaardigheid.
Rida betekent vrede met Allah, niet tevredenheid met onrecht. Een gelovige kan vertrouwen hebben in de wijsheid van Allah en tegelijk toegestane middelen gebruiken om zijn situatie te verbeteren. Hij kan medische hulp zoeken bij ziekte, juridisch advies vragen bij onrecht, werk zoeken bij armoede, schulden aanpakken, schadelijke relaties begrenzen en hulp zoeken wanneer hij overweldigd wordt.
De Profeet ﷺ leerde zijn gemeenschap om op Allah te vertrouwen, maar ook middelen te nemen. Vertrouwen op Allah (tawakkul) is geen luiheid en geen vlucht uit verantwoordelijkheid. Het is handelen met het hart verbonden aan Allah, wetend dat de uitkomst uiteindelijk in Zijn hand ligt.
Daarom is het evenwicht belangrijk: tevredenheid beschermt tegen hebzucht en voortdurende vergelijking, maar zij mag niet worden misbruikt om mensen passief te maken tegenover onrecht, ziekte of schade. De islamitische weg is dat men zijn plicht doet, verbetering zoekt waar mogelijk en tegelijk het hart beschermt tegen bitterheid en wanhoop.
De consumptiemaatschappij en de illusie van altijd meer
Het moderne consumentisme voedt voortdurend de illusie dat geluk bereikbaar is door bezit. Reclame, sociale media, streamingplatformen en commerciële bedrijven versterken dagelijks het idee dat de mens gelukkiger wordt door meer te kopen, waardevoller wordt door uiterlijk succes en belangrijker wordt door sociale zichtbaarheid.
Daardoor ontstaat een cultuur waarin verlangens voortdurend worden aangewakkerd. Zodra een doel bereikt wordt, verschijnt vrijwel onmiddellijk een nieuw doel. Zodra een aankoop gedaan wordt, ontstaat vaak de behoefte aan iets nieuws. De mens raakt gevangen in een cyclus waarin verlangen nooit werkelijk tot rust komt.
Allah (God) zegt: “Wedijver om meer bezit houdt jullie bezig, totdat jullie de graven bezoeken.” (Soera at-Takathur 102:1-2)
Dit vers behoort tot de krachtigste beschrijvingen van een mens die voortdurend bezig is met méér: meer bezit, meer status, meer invloed, meer zichtbaarheid en meer wereldse bevestiging. Maar de eindbestemming blijft dezelfde: de mens zal de dood ontmoeten.
De Profeet Mohammed ﷺ zei: “Als de zoon van Adam een vallei van goud had, zou hij er twee willen. En niets vult de mond van de zoon van Adam behalve aarde. En Allah aanvaardt het berouw van wie zich tot Hem wendt.” (Overgeleverd door al-Bukhari)
Deze overlevering raakt een diepe menselijke werkelijkheid. Verlangens verdwijnen niet vanzelf wanneer zij worden vervuld. Vaak groeien zij juist verder. Daarom leert de islam dat rust niet ontstaat door elk verlangen onbeperkt te voeden, maar door verlangens te beheersen en het hart te richten op wat blijvend is.
Waarom zijn rijke samenlevingen vaak niet gelukkiger?
België en Nederland behoren tot de welvarende landen van Europa. Veel mensen beschikken over veiligheid, onderwijs, gezondheidszorg, infrastructuur, technologie en comfort. Toch zien we tegelijkertijd veel stress, burn-out, depressieve klachten, eenzaamheid, angststoornissen en innerlijke leegte.
Dit betekent niet dat rijkdom slecht is of dat armoede wenselijk is. De islam veroordeelt bezit niet. Rijkdom kan een gunst van Allah zijn wanneer zij op een goede manier wordt gebruikt. Veel metgezellen waren welvarend en gebruikten hun bezit voor liefdadigheid, gemeenschap, kennis en ondersteuning van anderen.
Het probleem ontstaat wanneer de mens verwacht dat bezit zijn diepste spirituele behoeften zal vervullen. Materiële zaken kunnen gemak bieden. Zij kunnen bepaalde problemen verlichten. Zij kunnen veiligheid en comfort vergroten. Maar zij kunnen geen blijvende betekenis geven aan het bestaan.
De ziel verlangt naar meer dan consumptie. Zij verlangt naar waarheid, liefde, veiligheid, vergeving, verbinding, rechtvaardigheid en een relatie met haar Schepper. Wanneer deze diepere behoeften worden genegeerd, kan de mens uiterlijk succesvol zijn en toch innerlijk onrustig blijven.
Daarom blijft tevredenheid (qana‘ah) zo belangrijk. Zij herinnert de mens eraan dat werkelijke rijkdom niet begint in de portefeuille, maar in het hart.
Sociale media en de crisis van vergelijking
Misschien heeft geen enkele generatie zichzelf zo intensief vergeleken met anderen als de huidige generatie. Jongeren in Nederland en België groeien op in een omgeving waarin sociale media een dagelijkse realiteit zijn. Via Instagram, TikTok, YouTube en andere platformen worden zij voortdurend blootgesteld aan beelden van schoonheid, reizen, luxe, succes, relaties en schijnbaar perfecte levens.
Maar wat men ziet, is meestal niet het volledige leven van een persoon. Men ziet zorgvuldig geselecteerde momenten, gefilterde beelden en hoogtepunten. Toch vergelijken veel mensen hun eigen dagelijkse werkelijkheid met deze geconstrueerde presentatie van anderen. Daardoor ontstaan gevoelens van onzekerheid, minderwaardigheid, frustratie en emotionele uitputting.
De Profeet Mohammed ﷺ gaf een advies dat vandaag bijzonder actueel is. Hij zei: “Kijk naar degenen die minder hebben dan jullie, en kijk niet naar degenen die meer hebben dan jullie. Dat is geschikter zodat jullie de gunsten van Allah niet gering achten.” (Overgeleverd door Muslim)
Deze profetische richtlijn doorbreekt de psychologische val van voortdurende vergelijking. Sociale media doen vaak precies het tegenovergestelde: zij richten de blik op mensen die rijker, mooier, populairder of succesvoller lijken. Daardoor wordt het moeilijker om de eigen gunsten te herkennen.
De islam probeert de mens te bevrijden van deze permanente afhankelijkheid van externe goedkeuring. De waarde van een mens ligt niet in het aantal volgers, de hoeveelheid bezit, de vorm van zijn lichaam of de bewondering van anderen. Zij ligt in zijn geloof, karakter, oprechtheid en relatie met Allah.
Gezin, kinderen en de druk van materieel succes
De invloed van consumentisme beperkt zich niet tot individuele keuzes. Ook gezinnen in Nederland en België worden vandaag geconfronteerd met een cultuur waarin succes vaak wordt gemeten aan bezit, prestaties en zichtbare welvaart. Ouders voelen druk om hun kinderen meer te geven, een groter huis te hebben, vaker op reis te gaan, dure spullen te kopen of financieel steeds verder vooruit te komen.
Het verlangen om goed voor het gezin te zorgen is natuurlijk en prijzenswaardig. De islam moedigt verantwoordelijkheid tegenover echtgenoot, kinderen en familie aan. Het probleem ontstaat wanneer materiële verwachtingen zo groot worden dat zij de innerlijke rust van het gezin ondermijnen.
Sommige gezinnen beschikken over meer comfort dan ooit, maar ervaren minder rust, minder gezamenlijke tijd en minder dankbaarheid. Ouders werken steeds langer, kinderen groeien op tussen schermen en consumptiedruk, en het gezinsleven dreigt soms gereduceerd te worden tot een voortdurende zoektocht naar meer.
De islamitische visie herinnert eraan dat de grootste rijkdom van een gezin niet alleen bestaat uit wat zich in huis bevindt, maar vooral uit wat zich tussen de gezinsleden bevindt: liefde, vertrouwen, aanwezigheid, dankbaarheid, barmhartigheid en verbondenheid met Allah.
De Profeet Mohammed ﷺ zei: “De besten onder jullie zijn degenen die het beste zijn voor hun gezinnen.” (Overgeleverd door at-Tirmidhi)
Daarom behoort tevredenheid (qana‘ah) niet alleen een persoonlijke eigenschap te zijn, maar ook een waarde die binnen gezinnen wordt doorgegeven. Kinderen die leren dankbaar te zijn, ontwikkelen vaak meer innerlijke stabiliteit dan kinderen die opgroeien met de overtuiging dat geluk altijd afhangt van iets nieuws.
Dankbaarheid (shukr) als bescherming tegen ontevredenheid
Een van de krachtigste middelen tegen voortdurende ontevredenheid is dankbaarheid (shukr). De menselijke aandacht richt zich vaak op wat ontbreekt: kansen die men heeft gemist, bezit dat anderen hebben, problemen die nog niet zijn opgelost of doelen die nog niet bereikt zijn. Daardoor kan een mens blind worden voor de gunsten die al aanwezig zijn.
Allah (God) zegt: “Als jullie dankbaar zijn, zal Ik jullie zeker meer geven.” (Soera Ibrahim 14:7)
Dankbaarheid betekent niet dat men problemen ontkent. Zij betekent dat men leert erkennen dat het leven niet uitsluitend uit tekorten bestaat. Gezondheid, geloof, veiligheid, familie, kennis, voedsel, vriendschap, tijd en dagelijkse bescherming zijn gunsten die vaak pas zichtbaar worden wanneer men bewust leert kijken.
Dankbaarheid beschermt het hart tegen jaloezie, bitterheid en permanente vergelijking. Een dankbaar mens ziet wat hij ontvangen heeft voordat hij klaagt over wat hij mist. Hij weet dat gunsten niet vanzelfsprekend zijn en dat alles uiteindelijk van Allah komt.
In een consumptiemaatschappij is dankbaarheid een vorm van verzet tegen innerlijke leegte. Reclame zegt: je hebt niet genoeg. Sociale media zeggen: anderen leven beter. Het ego zegt: pas als je dit krijgt, zul je rust vinden. Dankbaarheid zegt: kijk eerst naar wat Allah je al gegeven heeft.
Het gedenken van Allah (dhikr) als bron van rust
Een tweede fundament van innerlijke rust is het gedenken van Allah (dhikr). In een tijd waarin aandacht voortdurend wordt opgeëist door schermen, meldingen, nieuws en digitale prikkels, helpt dhikr de mens om terug te keren naar zijn spirituele centrum.
Allah (God) zegt: “Voorwaar, in het gedenken van Allah vinden de harten rust.” (Soera ar-Ra’d 13:28)
Deze rust ontstaat niet omdat alle problemen verdwijnen, maar omdat het hart opnieuw richting vindt. Een mens die voortdurend leeft tussen berichten, verwachtingen en zorgen raakt gemakkelijk versnipperd. Dhikr brengt de aandacht terug naar wat werkelijk blijvend is.
Daarom zagen geleerden het gedenken van Allah niet als een bijkomstige daad, maar als voedsel voor het hart. Net zoals het lichaam verzwakt zonder voedsel, verzwakt het hart wanneer het lang zonder herinnering aan Allah leeft.
Dhikr kan eenvoudig zijn: SubhanAllah, Alhamdulillah, Allahu Akbar, La ilaha illa Allah, het vragen van vergeving, het sturen van zegeningen over de Profeet ﷺ en het regelmatig bewust maken van de aanwezigheid van Allah. Deze woorden zijn kort, maar hun effect op het hart kan groot zijn wanneer zij met aandacht worden uitgesproken.
Zelfbeheersing tegenover begeerten
Een andere belangrijke stap naar tevredenheid is het leren beheersen van begeerten (shahawat). De moderne cultuur leert vaak dat elke wens onmiddellijk vervuld moet worden. Hoe sneller een verlangen wordt bevredigd, hoe beter men zich zou voelen. De islam leert echter dat niet ieder verlangen gevolgd hoeft te worden.
Allah (God) zegt: “Maar wie zijn Heer vreesde en zijn ziel weerhield van begeerten, voor hem zal het Paradijs de verblijfplaats zijn.” (Soera an-Nazi’at 79:40-41)
Werkelijke vrijheid ontstaat niet wanneer de mens alles doet wat hij wil, maar wanneer hij niet langer door elk verlangen wordt bestuurd. Iemand die geen controle heeft over zijn begeerten, kan uiterlijk vrij lijken maar innerlijk gevangen zijn. Hij wordt getrokken door koopdrang, lust, erkenning, aandacht, eten, entertainment of de behoefte aan voortdurende prikkels.
Zelfbeheersing is daarom geen beperking van geluk, maar een voorwaarde voor dieper geluk. Een mens die zichzelf kan beheersen, kan kiezen. Een mens die altijd zijn begeerten volgt, wordt gekozen door zijn begeerten.
Tevredenheid groeit wanneer de mens leert dat niet elke wens vervuld hoeft te worden, niet elke vergelijking gevolgd hoeft te worden en niet elke impuls een bevel is. Dit is een van de grote spirituele lessen van de islam in een tijd van voortdurende verleiding.
De islamitische heroriëntatie: van bezit naar betekenis
De moderne cultuur vraagt vaak: wat bezit jij? Hoe zie je eruit? Hoeveel verdien je? Hoe succesvol lijk je? De islam stelt eerst andere vragen: wie ben jij tegenover Allah? Wat is de toestand van je hart? Hoe behandel je mensen? Waarvoor leef je? Wat neem je mee naar het Hiernamaals?
Daarom verschuift de islam de aandacht van bezit naar betekenis, van uiterlijk succes naar innerlijke kwaliteit en van status naar karakter. De werkelijke waarde van een mens wordt niet bepaald door zijn inkomen, woning, auto of sociale positie, maar door zijn geloof, oprechtheid, karakter en godsbewustzijn.
Allah (God) zegt: “Voorwaar, de meest geëerde bij Allah is degene die het meest godsbewust is.” (Soera al-Hujurat 49:13)
Godsbewustzijn (taqwa) is binnen de islam de ware maatstaf van eer. Niet omdat bezit of positie onbelangrijk zijn, maar omdat zij geen betrouwbare maatstaf vormen voor de waarde van een mens. Iemand kan rijk zijn en dicht bij Allah staan, maar ook rijk zijn en innerlijk arm. Iemand kan weinig bezitten en toch rijk zijn door geloof, tevredenheid en oprechtheid.
Allah (God) zegt: “Het wereldse leven is slechts spel, afleiding, versiering, onderlinge trots en wedijver in bezit en kinderen.” (Soera al-Hadid 57:20)
Dit betekent niet dat de wereld waardeloos is, maar dat zij niet bedoeld is als het uiteindelijke doel van het bestaan.
Voor moslims in Nederland, België en andere Europese landen blijft deze les bijzonder relevant. De uitdaging is niet om de samenleving te verlaten of succes af te wijzen. De uitdaging is om deel te nemen aan het leven zonder innerlijk gevangen te raken in materialisme, vergelijking en oppervlakkigheid.
Innerlijke rijkdom in een materialistische wereld
In een wereld die de mens voortdurend uitnodigt tot meer bezit, meer vergelijking en meer verlangen, ligt ware kracht juist in het vermogen om genoeg te vinden in wat Allah heeft gegeven. Dit betekent niet dat ambitie verkeerd is of dat succes moet worden afgewezen. De islam moedigt mensen aan om te werken, te leren, zich te ontwikkelen en verantwoordelijkheid te nemen. Maar zij leert tegelijk dat het hart niet afhankelijk mag worden van wereldse resultaten.
Tevredenheid (qana‘ah) leert de mens waarderen wat hij reeds bezit. Innerlijke acceptatie (rida) leert hem vertrouwen op de wijsheid van Allah, zelfs wanneer niet alles verloopt zoals hij had gehoopt. Dankbaarheid (shukr) opent zijn ogen voor gunsten die hij anders zou vergeten. Het gedenken van Allah (dhikr) brengt zijn hart terug naar de bron van rust.
Allah (God) zegt: “Voorwaar, de vrienden van Allah — er is geen angst over hen en zij zullen niet treuren.” (Soera Yunus 10:62)
De ware rijkdom van de mens bevindt zich niet in wat hij verzamelt, maar in wat zijn hart bevrijdt. Wanneer het hart verbonden is met Allah, kan bezit een middel worden in plaats van een meester. Wanneer het hart losraakt van Allah, kan zelfs overvloed veranderen in onrust.
Daarom blijft de islamitische boodschap verrassend actueel in een tijdperk van consumptie, vergelijking en digitale druk: werk, streef, bouw en draag verantwoordelijkheid, maar laat je hart niet bezitten door wat tijdelijk is. Ware rust wordt niet gevonden in eindeloos meer willen, maar in geloof, dankbaarheid, tevredenheid en vertrouwen op Allah.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
• Vind je dit interessant? Onze hoofdpagina is ingericht als een wegwijzer door de islam, cultuur en geschiedenis. Ontdek meer via de categorieën bovenaan ≡ of gebruik de zoekbalk voor specifieke vragen: BegrijpIslam