Is een schijnhuwelijk voor een verblijfsvergunning toegestaan in de islam?

• Vraag

Is het toegestaan voor een moslim in Nederland, België of Vlaanderen om een huwelijk aan te gaan om een verblijfsvergunning of verblijfspapieren te verkrijgen? Sommige mensen spreken over een ‘schijnhuwelijk’, een ‘huwelijk op papier’ of een huwelijk dat vooral met het oog op verblijf wordt gesloten. Soms zijn er zelfs tussenpersonen die mannen en vrouwen tegen betaling aan elkaar koppelen. Hoe wordt binnen de islam naar zo’n praktijk gekeken, en welke verantwoordelijkheid dragen geleerden, families, getuigen en islamitische centra hierin?

• Antwoord

Een schijnhuwelijk voor een verblijfsvergunning is niet toegestaan in de islam. Wanneer twee mensen de vorm van het huwelijk gebruiken om verblijfspapieren te verkrijgen, terwijl zij niet werkelijk van plan zijn een huwelijksleven te beginnen en de bijbehorende rechten en plichten te dragen, gaat het om leugen, bedrog en misbruik van een zwaarwegend religieus contract.

Het probleem is niet dat een huwelijk ook praktische voordelen kan hebben. Een echt huwelijk kan leiden tot stabiliteit, gezinshereniging, samenwonen, rust, bescherming en soms ook tot verblijfsrecht. Dat maakt een huwelijk niet automatisch verboden. Het beslissende verschil is of er werkelijk een huwelijk wordt beoogd.

Wanneer een man en een vrouw oprecht willen trouwen, samen een gezinsleven willen opbouwen en de rechten en plichten van het huwelijk aanvaarden, is het iets anders wanneer verblijf of gezinshereniging daarnaast een praktische rol speelt. Maar wanneer de werkelijke bedoeling is: ‘Wij doen alsof wij getrouwd zijn om papieren te krijgen’, of: ‘Ik trouw alleen totdat mijn verblijf is geregeld en daarna scheid ik’, dan wordt het huwelijk als middel voor bedrog gebruikt.

Geleerden leggen uit dat leugen, bedrog, valse getuigenis, onrecht, het schaden van mensen en het misbruiken van religieuze contracten verboden zijn. Daarom waarschuwen veel hedendaagse geleerden en islamitische adviesinstanties nadrukkelijk tegen schijnhuwelijken, betaalde huwelijksconstructies en regelingen waarbij het huwelijk als handelswaar wordt behandeld.

Het verschil tussen een echt huwelijk met praktische voordelen en een schijnhuwelijk

Niet elk huwelijk waarin verblijf een rol speelt, is een schijnhuwelijk. Dit onderscheid is belangrijk, omdat mensen soms te snel oordelen.

Een man kan met een vrouw trouwen en daarbij weten dat het huwelijk hen ook helpt om legaal in hetzelfde land te wonen. Een vrouw kan met een man trouwen en weten dat gezinshereniging, stabiliteit of verblijfsrecht praktische gevolgen heeft. Zolang zij werkelijk van plan zijn een huwelijk aan te gaan, samen te leven, elkaars rechten te respecteren en verantwoordelijkheid te dragen, is de aanwezigheid van een werelds belang op zichzelf niet het probleem.

In het werkelijke leven spelen bij huwelijken vaak meerdere overwegingen mee: geloof, karakter, gezin, veiligheid, toekomst, woonplaats, financiële draagkracht, taal, familiebanden en praktische stabiliteit. De islam verbiedt niet dat een mens rekening houdt met zijn omstandigheden.

Het wordt echter verboden wanneer de echte huwelijksbedoeling ontbreekt. Dan wordt de vorm van het huwelijk gebruikt, terwijl de werkelijkheid ervan niet wordt beoogd. De handtekening is aanwezig, maar de waarachtigheid ontbreekt. De naam van het huwelijk wordt gebruikt, maar de rechten en verantwoordelijkheden ervan worden niet serieus genomen.

Daarom is de kernvraag niet alleen: ‘Is er een contract?’ De kernvraag is ook: ‘Is dit contract waarachtig, eerlijk en vrij van bedrog?’

Het huwelijk is geen administratieve truc

Het huwelijk is in de islam een serieuze verbintenis. Het raakt geloof, eerbaarheid, familie, rechten, verantwoordelijkheid, bruidsgave, onderhoud, samenleven, erfrecht en soms ook kinderen. Het is geen lege vorm die men gebruikt om een dossier te openen bij de gemeente, de Dienst Vreemdelingenzaken, de IND of een andere instantie.

Wie het huwelijk reduceert tot een route naar verblijfspapieren, verlaagt een zwaarwegende religieuze verbintenis tot een administratieve truc, handelswaar en middel tot bedrog.

Allah (God) zegt: “O jullie die geloven, vrees Allah en spreek juiste woorden. Hij zal jullie daden voor jullie verbeteren en jullie zonden voor jullie vergeven. En wie Allah en Zijn Boodschapper gehoorzaamt, heeft zeker een geweldige overwinning behaald.” Soera al Ahzab 33:70-71.

Juiste woorden horen niet alleen bij preken, lessen of adviezen. Zij horen ook bij contracten, verklaringen, getuigenissen, aanvragen en gesprekken met officiële instanties. Een moslim mag niet denken dat waarachtigheid alleen in de moskee geldt en niet bij burgerlijke documenten.

Een verblijfsvergunning kan belangrijk zijn. Stabiliteit en veiligheid kunnen eveneens zwaar wegen. Geen van deze belangen maakt het echter toegestaan om het huwelijk te misbruiken.

Waarom is spelen met huwelijk en scheiding zo gevaarlijk?

De islam behandelt huwelijk en scheiding niet als losse woorden zonder gewicht. In een bekende overlevering, die door verschillende geleerden als aanvaardbaar (hasan) is beoordeeld, zei Profeet Mohammed ﷺ (vrede zij met hem): “Drie zaken zijn ernstig, zowel wanneer zij ernstig worden bedoeld als wanneer ermee wordt geschertst: het huwelijk, de echtscheiding en het terugnemen van de vrouw na een herroepelijke echtscheiding.” Overgeleverd door Aboe Dawoed, at Tirmidhi en Ibn Maadjah.

Deze overlevering leert dat huwelijkszaken niet als toneelspel worden behandeld. Men kan niet zomaar zeggen: ‘Het was alleen voor de vorm’, ‘Wij bedoelden het niet echt’, of: ‘Het was slechts een afspraak voor papieren.’ Wie bewust woorden en contracten gebruikt die in de islam zwaar wegen, draagt verantwoordelijkheid voor wat hij doet.

Er is ook overgeleverd dat de Profeet ﷺ boos werd toen hij hoorde dat een man zijn vrouw drie keer tegelijk had gescheiden. In een overlevering staat dat hij zei: “Wordt er met het Boek van Allah gespeeld terwijl ik nog onder jullie ben?” Overgeleverd door an Nasai.

Als achteloosheid rond een echtscheiding al zo ernstig is, dan is het misbruiken van het huwelijk zelf als administratieve constructie eveneens zeer gevaarlijk. Het raakt niet alleen woorden, maar ook vertrouwen, rechten, families en soms kinderen.

Wanneer is de intentie verkeerd?

De intentie (niyyah) weegt zwaar in de islam. Een daad wordt niet alleen beoordeeld op wat mensen ervan zien, maar ook op wat iemand werkelijk bedoelt.

De Profeet ﷺ zei: “De daden zijn slechts naar de intenties, en ieder mens krijgt slechts wat hij heeft bedoeld. Wie zijn emigratie verrichtte voor Allah en Zijn Boodschapper, diens emigratie is voor Allah en Zijn Boodschapper. En wie zijn emigratie verrichtte om een werelds voordeel te verkrijgen of om een vrouw te trouwen, diens emigratie is voor datgene waarvoor hij emigreerde.” Overgeleverd door al Boekhari en Moeslim.

Bij een huwelijk is de intentie geen bijkomstigheid. Wanneer iemand werkelijk wil trouwen, samenleven en de rechten en plichten van het huwelijk op zich wil nemen, kan daarnaast ook een praktisch of werelds belang aanwezig zijn. Maar wanneer de werkelijke bedoeling is om een ander als middel te gebruiken om verblijfspapieren te verkrijgen, is die intentie onoprecht en bedrieglijk.

De verkeerde intentie blijkt bijvoorbeeld wanneer iemand vanaf het begin denkt: ik trouw alleen totdat mijn dossier in orde is. Of: ik betaal iemand om zich als mijn echtgenoot voor te doen. Of: wij spreken af dat er geen werkelijk huwelijksleven zal zijn. Of: ik zal hem of haar verlaten zodra mijn verblijf is geregeld.

Een bijzonder ernstige vorm is trouwen met het vooraf vaststaande plan om na het verkrijgen van de verblijfspapieren te scheiden. Dan wekt iemand de indruk dat er een gezamenlijke toekomst is, terwijl hij innerlijk zijn vertrek al heeft voorbereid. Dat is geen gewone zwakte, maar misleiding.

Trouwen met de bedoeling om later te scheiden na de papieren

Sommige mensen noemen hun huwelijk geen schijnhuwelijk, terwijl hun bedoeling toch duidelijk is: trouwen, wachten totdat de verblijfssituatie is geregeld en daarna scheiden. Soms weet de andere partij dit niet. Soms zijn beide partijen ervan op de hoogte, maar houden zij het geheim voor familie, getuigen of officiële instanties.

Wanneer vooraf wordt afgesproken dat het huwelijk na een bepaalde periode of direct na het verkrijgen van de verblijfspapieren zal eindigen, krijgt het kenmerken van een tijdelijke en bedrieglijke constructie. Dat staat haaks op de bedoeling van een werkelijk en duurzaam huwelijk.

Soms bestaat er geen expliciete afspraak, maar wel een verborgen voornemen bij één partij. Ook dan blijft het gevaar groot. De andere persoon kan denken dat er een echte gezamenlijke toekomst is, terwijl hij of zij slechts wordt gebruikt. Dat is onrecht, ook wanneer de uiterlijke vorm van het contract aanwezig lijkt.

Sommige kwesties binnen de islamitische rechtsgeleerdheid (fiqh) rond verborgen intenties zijn ingewikkeld en moeten aan betrouwbare geleerden worden voorgelegd. Dat mag echter geen opening worden om te zeggen: ‘Zolang de uiterlijke vorm klopt, mag ik de ander misleiden.’ De islam draait niet alleen om vorm. Zij vraagt waarachtigheid, rechtvaardigheid en vrees voor Allah.

Is een schijnhuwelijk islamitisch geldig of ongeldig?

Veel mensen vragen: als er instemming is, een duidelijke huwelijkssluiting plaatsvindt, getuigen aanwezig zijn, volgens de meerderheid van de geleerden een huwelijksvoogd (wali) betrokken is en er geen huwelijksbelemmeringen bestaan, is het huwelijk dan geldig?

Deze vraag moet voorzichtig worden behandeld. Binnen de islamitische rechtsgeleerdheid bestaat een verschil tussen de uiterlijke geldigheid van een contract en de zonde die met dat contract gepaard kan gaan.

Sommige geleerden kijken bij de formele geldigheid vooral naar de zichtbare voorwaarden: instemming, getuigen, afwezigheid van bekende huwelijksbelemmeringen en een duidelijke contractsluiting. Volgens de meerderheid hoort daar ook de betrokkenheid van een huwelijksvoogd bij. Vanuit dat perspectief kan een contract uiterlijk gevolgen hebben, zelfs wanneer de intentie of de manier waarop het tot stand kwam zondig is.

De bruidsgave (mahr) is een recht van de vrouw, maar mag niet worden voorgesteld alsof het noemen of onmiddellijk betalen ervan volgens alle geleerden een voorwaarde is voor de geldigheid van ieder huwelijk. Juist daarom moet zorgvuldig worden gesproken: niet iedere fout in de uitvoering is hetzelfde als de afwezigheid van een huwelijk, maar het misbruiken van het huwelijk blijft verboden.

Andere geleerden en hedendaagse adviesinstanties benadrukken dat een huwelijk waarin de echte huwelijksbedoeling ontbreekt, of waarbij is afgesproken slechts tijdelijk te trouwen om verblijf te verkrijgen, niet als een normaal huwelijk mag worden behandeld. Zij waarschuwen dat zulke constructies de betekenis van het huwelijk aantasten en lijken op bedrieglijke huwelijksvormen.

Wat in ieder geval duidelijk blijft, is dat zelfs wanneer iemand stelt dat het contract uiterlijk bepaalde gevolgen heeft, dit de handeling niet toegestaan maakt. Formele geldigheid is niet hetzelfde als halal. Een mens kan een contract sluiten dat uiterlijk gevolgen heeft, terwijl hij zondigt door leugen, bedrog, valse getuigenis, onrecht, verboden afspraken of schade aan anderen.

Daarom is de vraag ‘is het technisch geldig?’ niet voldoende. De betere vraag is: ‘Is dit waarachtig, halal, rechtvaardig en vrij van bedrog?’ Een moslim zoekt niet naar de smalste opening om een verbod te omzeilen. Hij zoekt naar wat Allah tevreden stelt.

De verantwoordelijkheid van wali, getuigen, imams en islamitische centra

Bij een islamitisch huwelijk zijn niet alleen de man en de vrouw betrokken. Vaak spelen ook een huwelijksvoogd, getuigen, familieleden, een imam of een islamitisch centrum een rol. Daarom moet ook hun verantwoordelijkheid duidelijk zijn.

Een huwelijksvoogd hoort niet mee te werken aan een huwelijk waarvan hij weet dat het een toneelstuk is. Getuigen horen niet te getuigen over een zaak die in werkelijkheid op leugen berust. Een getuigenis is in de islam geen formaliteit, maar een verantwoordelijkheid tegenover Allah.

Als iemand weet dat twee mensen uitsluitend een schijnhuwelijk willen sluiten om verblijfspapieren te verkrijgen, mag hij dit niet helpen normaliseren. Wie bewust getuigt, bemiddelt, documenten regelt of religieuze woorden gebruikt om bedrog een islamitische uitstraling te geven, werkt mee aan zonde.

Allah (God) zegt: “O jullie die geloven, ontheilig niet de tekenen van Allah, noch de heilige maand, noch de offerdieren, noch de dieren met halssieraden, noch degenen die op weg zijn naar het heilige huis terwijl zij gunst en tevredenheid van hun Heer zoeken. En wanneer jullie uit de gewijde staat zijn getreden, dan mogen jullie jagen. En laat haat tegen een volk, omdat zij jullie van al Masjid al Haram afhielden, jullie er niet toe brengen te overtreden. En help elkaar in goedheid en godsvrees, en help elkaar niet in zonde en overtreding. En vrees Allah. Voorwaar, Allah is streng in de bestraffing.” Soera al Maida 5:2.

Islamitische centra in Nederland, België en Vlaanderen dragen hierin een gevoelige verantwoordelijkheid. Zij moeten mensen niet hard wegduwen wanneer er wanhoop of grote verblijfsdruk bestaat, maar zij mogen evenmin schijnconstructies faciliteren. Hun rol is uitleg geven, waarschuwen, mensen naar betrouwbare geleerden verwijzen, helpen om toegestane wegen te zoeken en niet meewerken aan een contract waarvan duidelijk is dat het op bedrog berust.

Zachtheid tegenover mensen betekent niet dat men de grenzen van Allah vervaagt.

Tussenpersonen en geheime netwerken: handel in huwelijk is verboden

Nog ernstiger wordt het wanneer mensen van zulke schijnhuwelijken een verdienmodel maken. Soms zijn er tussenpersonen die mannen en vrouwen tegen betaling aan elkaar koppelen. Hiervoor worden soms duizenden of zelfs tienduizenden euro’s gevraagd. Iemand trouwt zogenaamd, wacht totdat de verblijfszaak is geregeld, scheidt daarna en herhaalt hetzelfde met een ander.

Dit is geen hulp aan mensen. Het is handel in bedrog. Het maakt van het huwelijk een markt, van mensen instrumenten en van religie slechts decoratie.

Wie hieraan meewerkt, draagt niet alleen de zonde van zijn eigen leugen. Hij kan ook anderen helpen bij zonde: de tussenpersoon, de betaler, de ontvanger, degene die valse verklaringen aflegt, degene die documenten regelt, degene die bewust getuigt en degene die een ander onder druk zet.

De Profeet ﷺ zei: “Wie ons bedriegt, behoort niet tot ons.” Overgeleverd door Moeslim.

Deze woorden zijn zwaar. Bedrog is niet alleen verboden wanneer het tegen moslims wordt gepleegd. Een moslim hoort geen bedrieger te zijn: niet tegenover mensen, instellingen, families, de overheid of zichzelf.

Wie zijn religie voor een bedrag verkoopt, verruilt iets kostbaars voor iets wat verdwijnt.

Is dit een geval van noodzaak?

Sommige mensen zeggen: ‘Ik had geen keuze’, ‘Mijn situatie is moeilijk’, ‘Ik ben bang om terug te keren’, ‘Mijn familie zet mij onder druk’, of: ‘De officiële procedure duurt te lang.’ Deze gevoelens kunnen werkelijk bestaan. Niet iedereen die over een schijnhuwelijk nadenkt, is een koud berekenende bedrieger. Soms is er sprake van angst, armoede, druk, wanhoop of een ingewikkelde verblijfszaak.

De islam erkent dat mensen onder zware druk, angst en moeilijke omstandigheden kunnen leven. Maar noodzaak (darura) kent in de islam voorwaarden. Niet iedere moeilijkheid is een noodzaak die verboden zaken toegestaan maakt. Een betere levensstandaard, snellere papieren, ontsnappen aan onzekerheid of druk vanuit de familie maken leugen, valse getuigenis en misbruik van het huwelijk niet automatisch halal.

Wanneer iemand werkelijk in gevaar verkeert, moet hij toegestane en wettelijke wegen zoeken: asiel wanneer daar recht op bestaat, hulp van betrouwbare instanties, bescherming bij dreiging, steun van familie of gemeenschap en smeekbede tot Allah. Een schijnhuwelijk dat op leugen is gebouwd, is echter geen veilige oplossing. Het voegt vaak nieuwe problemen toe: zonde, angst om ontdekt te worden, juridische risico’s, schade aan een ander, chantage, schulden en verlies van vertrouwen.

Allah ziet de benauwdheid van Zijn dienaren. Maar de uitweg van Allah wordt niet gezocht via een contract dat op bedrog is gebouwd.

Tussen het islamitische oordeel en het Europese recht

Het islamitische oordeel staat op zichzelf: liegen, bedriegen, valse getuigenis afleggen, iemand gebruiken en het huwelijk misbruiken zijn verboden. Daarnaast is een schijnhuwelijk in Nederland en België ook in strijd met de wet.

In Nederland wordt een schijnhuwelijk voor het verkrijgen van een verblijfsvergunning als strafbaar feit behandeld. De overheid kan een vermoedelijk schijnhuwelijk onderzoeken, en zo’n constructie kan gevolgen hebben voor het verblijfsrecht.

Ook in België kunnen schijnhuwelijken en schijnrelaties leiden tot onderzoek, weigering of intrekking van verblijfsdocumenten, een vordering tot nietigverklaring van het huwelijk of de wettelijke samenwoning en strafrechtelijke gevolgen, zoals een geldboete of gevangenisstraf.

Voor een moslim is de vraag daarom niet alleen: ‘Zal ik betrapt worden?’ De diepere vraag is: ‘Hoe ontmoet ik Allah wanneer ik mijn toekomst heb gebouwd op een valse verklaring, een toneelhuwelijk of het misbruik van een ander mens?’

Allah (God) zegt: “En eet elkaars bezittingen niet onrechtmatig onder elkaar, en breng ze niet naar de rechters om een deel van de bezittingen van de mensen zondig te eten, terwijl jullie weten.” Soera al Baqara 2:188.

Dit vers laat zien dat onrecht niet halal wordt doordat het via procedures, documenten of officiële wegen wordt gezocht. Wanneer iemand bewust een systeem misbruikt om iets te verkrijgen waarop hij langs die weg geen recht heeft, is dat geen vroomheid en geen slimheid. Het is een vorm van onrecht.

De schade voor de man, de vrouw en de kinderen

Een schijnhuwelijk schaadt vaak meer mensen dan vooraf wordt gedacht. De schade is niet alleen juridisch, maar kan ook psychisch, sociaal, religieus en familiaal zijn.

Wanneer één partij wordt misleid, kan diegene achterblijven met schaamte, verdriet, wantrouwen en het gevoel gebruikt te zijn. Iemand die dacht een gezin op te bouwen, ontdekt misschien dat hij of zij slechts als middel werd ingezet. Dit kan het vertrouwen in mensen, het huwelijk en zelfs religieuze woorden beschadigen.

Ook wanneer beide partijen bewust meedoen, blijft er schade mogelijk. Families kunnen in leugens worden betrokken. Er kunnen schulden ontstaan. Er kan chantage plaatsvinden: ‘Als jij niet meewerkt, vertel ik alles.’ Er kan druk ontstaan rond scheiding, geld, verblijfsdocumenten, verklaringen en huisvesting.

Wanneer er kinderen worden geboren, wordt de zaak nog zwaarder. Een kind mag niet de prijs betalen voor de leugen van volwassenen. Kinderen hebben recht op duidelijkheid, afstamming, zorg, onderhoud, veiligheid en een stabiele omgeving. Wanneer een huwelijk als afspraak voor papieren begon, kunnen kinderen terechtkomen in spanning, geheimhouding, ruzie en juridische strijd.

De Profeet ﷺ zei: “Er mag geen schade zijn en geen schade worden toegebracht.” Overgeleverd door Ibn Maadjah.

Deze regel is breed. Een verblijfsprobleem mag niet worden opgelost door schade toe te brengen aan een echtgenoot, familie, kind, gemeenschap of het vertrouwen tussen mensen.

Financiële en religieuze gevolgen van spelen met het huwelijk

Wie denkt dat een schijnhuwelijk ‘alleen op papier’ bestaat, vergeet dat huwelijkscontracten werkelijke gevolgen kunnen hebben. Er kunnen vragen ontstaan over de bruidsgave (mahr), onderhoudsplicht, gezamenlijke schulden, erfenis, scheiding, de wachtperiode na een scheiding (iddah), kinderen, ouderlijk gezag en financiële aansprakelijkheid.

Dit zijn geen kleine details. Wanneer iemand overlijdt terwijl het huwelijk nog bestaat, kunnen er erfrechtelijke gevolgen zijn. Wanneer er samenwoning of een huwelijksleven heeft plaatsgevonden, kunnen andere religieuze en juridische gevolgen ontstaan. Als er kinderen zijn, worden de verantwoordelijkheden nog zwaarder.

Daarom waarschuwen geleerden tegen het openen van deuren die later moeilijk te sluiten zijn. Iemand denkt misschien dat hij een eenvoudige afspraak maakt, maar raakt in werkelijkheid aan een contract dat zowel religieus als juridisch gevolgen heeft.

Het huwelijk is te ernstig om als tijdelijke oplossing voor een verblijfsprobleem te worden gebruikt.

De schade voor geloof, vertrouwen en gemeenschap

Schijnhuwelijken beschadigen niet alleen de direct betrokken personen. Zij tasten ook het vertrouwen binnen de bredere gemeenschap aan. Wanneer zulke praktijken bekend worden, worden echte huwelijken sneller met argwaan bekeken. Oprechte koppels kunnen extra controle ervaren. Families raken wantrouwiger en jongeren krijgen een verkeerd beeld van het huwelijk.

Ook het beeld van moslims kan hierdoor worden geschaad. Een moslim hoort bekend te staan om betrouwbaarheid, eerlijkheid en trouw aan afspraken. Wanneer mensen het huwelijk als migratie-instrument misbruiken, beschadigen zij het beeld van een religie die het huwelijk juist verheft.

Binnen de moslimgemeenschap ontstaat eveneens schade. Er komen verhalen over betalingen, misbruik, scheidingen, bedreigingen, chantage, verlaten vrouwen, verlaten mannen en families die zich bedrogen voelen. Soms blijft iemand met schulden achter. Soms raakt iemand juridisch verstrikt. Soms wordt een islamitisch centrum of een imam onder druk gezet om iets te bevestigen waarvan men weet dat het niet zuiver is.

Daarom is dit onderwerp niet alleen persoonlijk. Het raakt vertrouwen, religieuze geloofwaardigheid en de verantwoordelijkheid van gemeenschappen in Nederland, België en Vlaanderen.

Wat als iemand hierin is gevallen?

Wie in een schijnhuwelijk, betaalde regeling of huwelijk met verborgen misleiding is terechtgekomen, moet de deur van berouw niet sluiten. Allah is Barmhartig voor wie oprecht naar Hem terugkeert. Maar berouw (tawbah) is niet alleen een gevoel van spijt terwijl de leugen doorgaat.

Oprecht berouw vraagt dat iemand stopt met het verkeerde, spijt heeft, vastbesloten is er niet naar terug te keren en waar mogelijk geschonden rechten herstelt. Dit betekent onder meer dat hij niet opnieuw zulke contracten aangaat, niet verdergaat met het bedriegen van anderen en niet blijft leven alsof de zonde normaal is.

Tegelijk moet iemand niet impulsief handelen en daardoor grotere schade veroorzaken. Wanneer een echtgenoot, kinderen, een verblijfsprocedure, schulden of veiligheidsrisico’s betrokken zijn, is wijsheid nodig. Men moet betrouwbare geleerden of een bevoegde islamitische adviesinstantie raadplegen. Daarnaast kan juridische hulp nodig zijn om schade aan rechten, kinderen of andere betrokkenen te voorkomen, niet om verantwoordelijkheid te ontlopen.

Ook moet worden gekeken naar de rechten van de ander. Is iemand misleid? Is er onrechtmatig geld ontvangen? Zijn er afspraken gemaakt die onrecht veroorzaken? Zijn er kinderen die bescherming nodig hebben? Zijn er schulden of verplichtingen die moeten worden geregeld?

Terugkeren naar Allah betekent niet alleen huilen om het verleden. Het betekent ook proberen het onrecht te stoppen en zoveel mogelijk te herstellen.

Welke toegestane wegen blijven open?

Wie verblijfsproblemen heeft, hoeft niet te wanhopen aan de barmhartigheid van Allah. Soms zijn toegestane wegen moeilijk, traag of onzeker, maar zij zijn veiliger voor het geloof en het hart.

Mogelijke toegestane wegen verschillen per persoon en per land. Men kan denken aan eerlijke officiële procedures, gezinshereniging wanneer er werkelijk een gezin bestaat, studie, werk, bescherming of asiel wanneer daar recht op bestaat, hulp van betrouwbare maatschappelijke instanties en steun van familie of gemeenschap.

Ook een oprecht huwelijk zonder bedrog kan een toegestane weg zijn wanneer twee mensen werkelijk willen trouwen en bereid zijn de rechten en plichten van het huwelijk te dragen. Dan moet vanaf het begin duidelijk zijn dat het huwelijk niet slechts een verpakking voor verblijfspapieren is.

De moslim gebruikt toegestane middelen, doet smeekbeden, zoekt betrouwbaar advies, vermijdt wanhoop en vertrouwt op Allah. Hij weet dat een verblijfskaart deuren in deze wereld kan openen, maar geen zegen waard is wanneer zij op leugen is gebouwd.

Een toegestane weg kan zwaarder zijn, maar zij bewaart iets wat veel kostbaarder is dan verblijfspapieren: geloof, eer, waarachtigheid, vertrouwen en hoop op Allahs tevredenheid.

Het huwelijk mag niet verkocht worden voor papieren

Een schijnhuwelijk voor een verblijfsvergunning is geen lichte zaak. Het raakt de intentie, het huwelijkscontract, de rechten van mensen, de waarheid tegenover Allah, het vertrouwen binnen de gemeenschap en de wet van het land waarin men leeft.

Wanneer het huwelijk echt is, met een oprechte bedoeling om samen te leven en de rechten ervan te dragen, is het iets anders dat verblijf of stabiliteit ook een gevolg kan zijn. Maar wanneer het huwelijk slechts een vorm is om papieren te verkrijgen, of wanneer mensen geld betalen en ontvangen om een toneelhuwelijk te sluiten, is dit verboden, schadelijk en een moslim onwaardig.

De weg van de leugen lijkt soms korter, maar brengt geen werkelijke rust. Een moslim verkoopt zijn hiernamaals niet voor een tijdelijk voordeel. Hij vraagt Allah om een uitweg, gebruikt toegestane middelen en weigert het huwelijk in een leugen te veranderen.